Normalisatie

Wat is het nut van normen?

Normalisatie in het algemeen en normen in het bijzonder maken het maatschappelijk verkeer gemakkelijker en doelmatiger, bevorderen de kwaliteit van goederen en diensten, de veiligheid in het algemeen en de gezondheid van mens en dier. Europese en internationale normen leiden daarnaast tot opheffing van technische handelsbelemmeringen.

Normen worden steeds belangrijker omdat:

Nationale en internationale wetten steeds vaker naar normen verwijzen (milieuwetgeving, het Bouwbesluit).   Het hanteren van normen aan te bevelen is bij kwaliteitssystemen (verplichting tot het bijhouden van technische documentatie!).   Het in het kader van productaansprakelijkheid essentieel kan zijn om aan te tonen dat gewerkt is volgens de norm.   De in de Europese Nieuwe Aanpak-richtlijnen genoemde fundamentele eisen in Europese normen worden geconcretiseerd.

Hoe komt een norm tot stand?

Een bedrijf, organisatie, individu of NEN zelf kunnen aangeven dat er behoefte is aan een bepaalde norm. Een dergelijk verzoek wordt neergelegd bij de desbetreffende Beleidscommissie respectievelijk Adviesgroep. Wordt het belang van een dergelijke norm ingezien, dan wordt het onderwerp toegewezen aan een normcommissie.

In de norm(sub)commissie wordt op basis van expertise, overleg en consensus een concept-normontwerp opgesteld. Hierop kan, in- en extern, kritiek worden geleverd. Na verwerking van alle kritiek wordt, na de vaststelling van het eindconcept, de definitieve norm gepubliceerd.

Voor vele gebieden, bijvoorbeeld waar het gaat om normen voor (internationale) handelsproducten, wordt het door belanghebbenden niet opportuun gevonden om een nationale norm te ontwikkelen. Er kan dan worden meegewerkt aan het totstandkomen van een mondiale of Europese norm, die kan worden overgenomen als Nederlandse norm.

Bij de overname van Europese normen (EN's) als Nederlandse norm (NEN-EN's) is weinig sprake van vrijblijvendheid. Door de implementatieplicht krijgen alle Europese normen de status van Nederlandse norm. Daarom is het essentieel dat de Nederlandse belanghebbenden zijn geïnformeerd over en zonodig betrokken zijn bij het opstellen van Europese normen.

Voor mondiale normen geldt geen overnameplicht. In principe kunnen alle ISO- en IEC-normen als NEN-ISO of NEN-IEC worden overgenomen.